Agenda komende week

Maandag 29 Mei 20:00-22:00
leeskring Erfenis zonder testament - thuisadres


Dinsdag 30 Mei 20:00-21:30
Cantorij - De Toevlucht

Week 17 - Uit de Kerk op Ypenburg - Herdenken of Gedenken?

Uit de Kerk op Ypenburg

Herdenken of Gedenken?

door: ds. Attie Minnema

Deze week, donderdag 4 mei, zullen we weer stil staan bij de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog en van andere oorlogshandelingen, conflicten en vredesmissies waar ons land bij betrokken is (geweest). Het is de Nationale Herdenking zoals die ieder jaar plaatsvindt, op vele plaatsen in ons land en ook daarbuiten.

In de kerk spreken we meestal van het ‘gedenken’ van overledenen of van het lijden van Jezus. Herdenken of gedenken, het lijken eigenlijk dezelfde woorden, maar toch zit er verschil in.  Herdenken is iets of iemand in het verleden weer in herinnering roepen, er weer aan denken. Gedenken is meer, meer dan alleen denken aan en zich herinneren. Gedenken heeft niet alleen met het verleden te maken maar ook met het heden en met de toekomst. Gedenken is het weer in het hier en nu, het heden halen van wat vroeger is gebeurd, op zo’n manier dat het weer een plaats krijgt in ons leven nu. Zo dat het betekenis heeft of krijgt voor ons leven nu en voor de toekomst.

In de Bijbel komt het woord ‘herdenken’ bijna niet voor, maar het woord ‘gedenken’ juist heel veel. Steeds waar het gaat over woorden of daden van God voor het volk, gebeurtenissen of handelingen van het volk die blijvend van betekenis zijn. Bijvoorbeeld het gedenken van het verbond tussen God en de mensen, dat voor altijd is. Of het gedenken van de trouw van God. En zo zijn er nog veel meer voorbeelden te noemen. Bij zijn laatste avondmaal van Jezus met zijn leerlingen breekt Jezus het brood en deelt de wijn met de woorden: ‘Doe dit tot mijn gedachtenis / om mij te gedenken’, en dat doen we dan ook regelmatig in het vieren van het avondmaal of de eucharistie, om zo steeds de betekenis van Jezus’ leven en sterven voor ons in herinnering te roepen en dat niet alleen, ook om daaruit te leven in het heden.

Voor het stilstaan bij de slachtoffers van de oorlog op 4 mei wordt meestal het woord ‘herdenken’ gebruikt. Maar dat zou misschien toch ook het woord ‘gedenken’ kunnen zijn. Gedenken is meer dan niet vergeten en even denken aan. Voor wie iemand verloren heeft aan de dood blijft hij of zij toch eigenlijk altijd deel van je leven, ook als diegene er niet meer is. En dat geldt natuurlijk ook voor de slachtoffers van de oorlog. Bij de herdenking op 4 mei zeggen we ook vaak dat we moeten blijven gedenken ‘opdat het nooit weer gebeurt’, dus ook met het oog op het heden en de toekomst. En daarmee wordt herdenken tot gedenken. Voor hopelijk een goede toekomst van vrede.

Week 15 - Uit de Kerk op Ypenburg - Rust

Uit de Kerk op Ypenburg

Rust

door: ds. Attie Minnema

De maand April is de maand van de filosofie, dit jaar met het thema ‘Rust’. Een actueel thema lijkt mij. In onze tijd is er een grote roep om meer rust in ons leven. Schrijfster Joke Hermsen, die het essay voor deze maand schreef, zegt dat wij slaaf zijn geworden van de klok. Maar er is nog veel meer dat ons onrustig maakt en zelfs opjaagt. De Social Media maken dat we voortdurend de hele dag in contact met elkaar kunnen staan en overstelpen ons met nuttige en soms ook heel nutteloze (nieuws)berichten, filmpjes, tweets, posts en noem maar op. En ook de politieke en wereldsituatie brengt voortdurend onrust met berichten over oorlogsgeweld, aanslagen, natuurrampen enzovoort.

Wie verlangt er niet naar meer rust in zijn of haar leven? Een thema van deze moderne tijd, maar eigenlijk speelt dit thema in alle tijden. Zoals ook in alle tijden er de onrust van oorlog, geweld en natuurrampen is geweest. Of mensen moesten zoveel werken om nog een beetje brood op de plank te krijgen dat er nauwelijks sprake was van rust, een paar uur slaap en dan begon weer de nieuwe werkdag. Vrije tijd, zoals wij dat nu kennen, was er vroeger (en in sommige landen nog  steeds) voor veel, vooral arme, mensen helemaal niet.

Toch is rust belangrijk voor het welzijn van mensen. Het aantal mensen in onze tijd die overspannen of opgebrand zijn, soms al op jonge leeftijd, is schrikbarend hoog.

Ook de Bijbel wist al van het belang van rust. Met nadruk staat in het scheppingsverhaal beschreven dat God ‘rustte op de zevende dag’ na al het scheppingswerk. Die zevende dag heet de ‘Sabbat’ en dat betekent letterlijk ‘van ophouden weten’. Het is goed om af en toe even op te houden met werken, druk doen, actief zijn, twitteren enzovoort. Zelfs Jezus trok zich af en toe terug om te stilte te zoeken. Zelfs van ‘goed doen’ mag je blijkbaar af en toe even uitrusten.

De zondag is voor christenen een rustdag. Dat betekent allang niet meer dat je op deze dag niets, en dus niets leuks, mag doen. De zondag als rustdag betekent dat je tijd neemt om tot jezelf, tot elkaar en tot God te komen, daarom gaan christenen o.a. zondags naar de kerk. Om je te bezinnen en na te denken over wie je bent en wilt zijn en wat werkelijk belangrijk is in je leven.

Schrijfster Joke Hermsen stelt dat rust nodig is om creatief te kunnen zijn, in momenten van rust en ontspanning krijg je vaak de beste ideeën. En laat creatief nu ook net een ander woord zijn voor ‘scheppend’. Rust is nodig om weer ‘als nieuw’ in het leven te kunnen staan, uitgerust maar ook met nieuwe ideeën, inzichten en moed en hoop om wie weet van deze wereld een iets beter wereld te maken, met wat meer rust en welzijn voor alle mensen.

Week 13 - Uit de Kerk op Ypenburg - Verboden vruchten

Uit de Kerk op Ypenburg

Verboden vruchten

door: ds. Attie Minnema

Verboden vruchten’ is de titel van de Boekenweek dit jaar. Volgens een krant die bij de Boekenweek is uitgegeven is dit een thema waar al heel wat schrijvers een boek over geschreven hebben. En ook in één van de oudste boeken speelt een ‘verboden vrucht’ een belangrijke rol. Namelijk in de Bijbel, het boek dat vorig jaar tot belangrijkste boek van ons land is gekozen. De eerste verhalen, in de eerste hoofdstukken van de Bijbel, zijn oerverhalen, verhalen die tekenen wie en hoe de mens is. En meteen al in hoofdstuk 3 gaat het over verboden vruchten, vruchten waarvan de eerste mensen, Adam en Eva, niet mogen eten, maar ze doen het toch. En dat heeft nogal dramatische gevolgen zoals we weten. Zoals dat vaker is met het snoepen van letterlijke of ook figuurlijk ‘verboden vruchten’.

De appel is door het Bijbelverhaal van Adam en Eva het symbool geworden voor ‘verboden vruchten’. De schrijver van het boekenweekgeschenk Herman Koch wordt afgebeeld terwijl hij een appel eet en op de muur van het Paradiso waar het boekenbal werd gehouden werd een appel geprojecteerd. Terwijl wij toch geleerd hebben dat een appel gezond is. Zo zie je maar dat iets niet van of als zichzelf verboden hoeft te zijn, maar dat het ervan af hangt hoe je er mee omgaat.

‘Verboden vruchten’ worden vaak geassocieerd met erotiek, seks en overspel. Maar als je naar het Bijbelverhaal kijkt is dat een versmalling ervan. De vrucht in het paradijs waar Adam en Eva toe verleid werden was voor hen verboden omdat hij hing aan de boom van kennis van goed en kwaad. Eten van die vrucht zou de mens als een god maken met kennis van goed en kwaad, dat is wat ‘de slang, het duivelse stemmetje’ Adam en Eva dan ook vertelt. Door te eten van die vrucht willen ze meer dan mens zijn, willen ze ‘als goden zijn’.

De gevolgen kennen we en zien we nog steeds om ons heen. Mensen die meer willen zijn, die hun grenzen te buiten gaan, zich als ‘godjes’ gedragen, het kwade dienen, door te doen wat alleen goed voor henzelf is maar anderen kwetst, tekort doet, beschadigt.  Verboden vruchten zijn er inderdaad nog steeds maar gaan niet in de eerste plaats over meer of minder onschuldige verleidingen die je in het dagelijkse leven tegenkomt. ‘Verboden vruchten’ gaat nog steeds over de keus van goed en kwaad waarbij gekozen wordt voor het kwaad, je grenzen te buiten gaan, jezelf groter te willen maken dat de ander, leven ten koste van een ander.

Een keus die net als ‘in den beginne’ ingrijpende en dramatische gevolgen kan hebben.

Week 9 - Uit de Kerk op Ypenburg - Luther, trending topic

Uit de Kerk op Ypenburg

Luther, trending topic

door: ds. Attie Minnema

Dit jaar staat kerkelijk Nederland stil bij de herdenking van 500 jaar Reformatie. In 1517 publiceerde de monnik Maarten Luther 95 stellingen waarin hij aanklaagde wat volgens hem misstanden waren in de katholieke kerk van die tijd. Niet met de bedoeling om een nieuwe kerk te stichten, maar om de bestaande kerk te veranderen. Luther werd echter met zijn kritiek uit de kerk gezet en uiteindelijk leidde dit tot de reformatorische of protestantse kerk.

Luther zijn ideeën konden in die tijd snel verspreid worden doordat de boekdrukkunst zich in diezelfde tijd volop ontwikkelde. De boekdrukkunst was toen wat nu in onze tijd de Social Media is, zou je kunnen zeggen.

Op dit moment is er in Den Haag een tentoonstelling over de invloed van gedrukte en sociale media. De sociale media, via internet, twitter, facebook e.d. zijn niet meer uit onze samenleving weg te denken. Een groot deel van de mensen maakt hier gebruik van en allerlei nieuwsberichten, belevenissen, ideeën e.d. kunnen razendsnel verspreid worden. En zo worden heel veel mensen daarmee bereikt.

In de tijd van Luther, de 16e eeuw, was er uiteraard nog geen sociale media, geen radio, t.v., kranten enzovoort. Maar de boekdrukkunst ontwikkelde zich wel heel snel en dankzij die verspreidingstechniek konden de stellingen, boeken en andere geschriften van Maarten Luther snel door het land en daarbuiten verspreid worden. En zoals je via Twitter tegenwoordig in 140 lettertekens je boodschap moet kunnen verwoorden, zo schreef Luther ook korte pamfletten die snel gedrukt en verspreid konden worden. Luther maakte handig gebruik van de boekdrukkunst en wellicht mag je zeggen dat Luther, als hij in onze tijd had geleefd, ook volop gebruik had gemaakt van de sociale media zoals wij die kennen.

En blijkbaar spraken de gedachten van Luther de mensen van zijn tijd aan. Zijn (geloofs)gedachten over wie de mens is, tegenover God, over het geweten en de vrije wil van een mens, over het verlangen naar genade en een liefdevolle God. Luther was, om het in de termen van onze tijd te zeggen, een trending topic en had veel ‘volgers’ en ‘likes’.

Binnenkort is er gelegenheid om ‘in real live’ met Luther zijn gedachten en ideeën kennis te maken. Op 16 maart is de voorstelling ‘Dansen en vechten met Maarten Luther’ te zien in kerkgebouw De Toevlucht in Ypenburg. En ‘live’ blijft toch het mooist, al maken we voor de publiciteit hiervoor wel graag gebruik van allerlei (sociale) media, dat dan weer wel.

Voor verdere gegevens zie de genoemde social media hieronder.

Week 7 - Uit de Kerk op Ypenburg - Maatjes gezocht

Uit de Kerk op Ypenburg

Maatjes gezocht

door: ds. Attie Minnema

Als kerk op Ypenburg willen we ons inzetten voor de opvang van de statushouders die zich de komende weken zullen vestigen in Ypenburg. Daarvoor organiseren we komende zondagavond, samen met andere geloofsgemeenschappen in Ypenburg, een informatieavond voor vrijwilligers. Een avond bedoeld voor iedereen, wel of niet kerkelijk en/of gelovig, die zich als vrijwilliger in wil zetten voor onze nieuwe wijkbewoners.

Deze activiteit van de kerken en geloofsgemeenschappen krijgt de nodige aandacht en publiciteit. Dit heeft hier en daar de vraag opgeroepen of er wel zoveel zorg en hulp aan de statushouders gegeven moet worden. Of er niet andere groepen in onze samenleving zijn die ook hulp en aandacht nodig hebben. Daarbij worden dan genoemd de vele, eenzame ouderen, die er ook in Ypenburg zijn.

Een terechte vraag. Eenzaamheid is een groot probleem, net zoals de (mantel)zorg voor mensen in geval van ouder worden en ziekte, dit door de trend dat ouderen en zieken steeds langer thuis wonen in plaats van verzorgd te worden in verzorgingshuizen. Terwijl kinderen en andere familie soms verder weg wonen. Ook hiervoor is zeker meer aandacht nodig.

Tegelijk mag gezegd worden dat ook voor die groepen in onze samenleving veel aandacht en hulp is door vrijwilligers, ook vanuit de kerken. Zonder ons op de borst te willen slaan, gelden de kerken nog steeds als grootste vrijwilligersorganisatie van ons land. En niet alleen zetten die vrijwilligers zich in voor leden van de eigen kerkelijke gemeente, maar ook voor mensen buiten de kerk die hulp nodig hebben. Denk bijvoorbeeld aan de vele vrijwilligers in ziekenhuizen en verpleeghuizen, de vele uitdeelpunten van de voedselbank en andere diaconale hulp in en door kerken, schuldhulpmaatje projecten, inzet voor dak- en thuislozen. Als kerk in Ypenburg ondersteunen we vele van deze activiteiten van vrijwilligers, gemeenteleden zijn daarin actief en als kerk doen we ook graag mee aan  bijvoorbeeld NLDoet.

Wie het, door wat voor omstandigheden dan ook, alleen niet redt in onze samenleving, moet waar mogelijk hulp en ondersteuning ontvangen. Dat geldt voor alle bevolkingsgroepen in ons land. We moeten daarbij geen groepen tegen elkaar uitspelen. Wat of wie op je pad komt en hulp nodig heeft, probeer je naar vermogen te helpen, vanuit mededogen. In kerkelijke taal noem je dat ‘barmhartigheid’ en broeder- en zusterschap, of wel algemener gezegd : een maatje zijn voor elkaar.

Week 51 - Uit de Kerk op Ypenburg - Kerstromantiek

Uit de Kerk op Ypenburg

Kerstromantiek

door: ds. Attie Minnema

Het is weer de tijd voor/rond Kerst, dat kan niemand zijn ontgaan. Overal klinken de kerstliedjes en de reclamefolders van de supermarkten staan vol suggesties voor het kerstdiner. Het zijn prachtige, kleurige reclamefolders met daarin uiteraard allerlei soorten voedsel, dranken en andere kerstproducten. En de vrolijke folders zijn volop versierd met sterren, kaarsen, Kerstmannen en rendieren en met reclameslogans zoals : ‘Helemaal Kerst’ en ‘We kunnen niet wachten’.

Kerst is geworden tot een gezellig, romantisch familiefeest. Niet dat daar iets mis mee is. Maar het lijkt soms wel alsof buiten de kerk kerst uitbundiger wordt gevierd dan binnen de kerk. Natuurlijk, we vieren ook in de kerk Kerst, we zingen in een feestelijke kerkdienst de kerstliederen en lezen het verhaal over het kind in de stal, de herders, engelen en de ster. Maar in dat verhaal en in die liederen proberen we verder te kijken en te zoeken we naar wat de kerstboodschap is, of kan zijn, in de tijd en samenleving waarin wij leven. En ook voor de rest van het jaar.

Wat is de boodschap van de slogans ‘Helemaal Kerst’? en waarop ‘kunnen we niet wachten’?. Zijn dat twee gezellige kerstdagen met samen zijn, heerlijk eten en drinken, en wie weet kerstcadeaus? Nogmaals: niets mis mee. Heel mooi zelfs, want er zijn heel wat mensen ook in ons land die dat moeten missen, die geen familie of vrienden hebben of geen geld voor een uitbundig kerstdiner en cadeaus. En het is fijn als je dat wel hebt en zo kerst kunt vieren met wie je lief en dierbaar zijn.

Maar de boodschap van Kerst wil meer zeggen en betekenen dan alleen twee mooie dagen in het jaar. De boodschap van Kerst reikt over Kerst heen. Die boodschap gaat over licht, juist ook voor die mensen voor wie het leven vaak donker is en voelt door verdriet of alleen zijn, door armoede ook in ons land. En de boodschap van kerst gaat over vrede op aarde, ook voor mensen in oorlogsgebieden of waar conflicten zijn tussen mensen of bevolkingsgroepen.

Kerst is niet in de eerste plaats een romantisch feest. Het Bijbelse kerstverhaal is ook bepaald geen romantisch verhaal maar gebeurt in een harde maatschappij waarin bezetting en onderdrukking was. Daar wordt een klein kind geboren als teken van hoop en licht. De boodschap van Kerst gaat dan ook over de realiteit van toen en van nu, ook die van onze tijd waarin we blijven hopen op Licht en Vrede, waarin we blijven verwachten dat dat mogelijk zal zijn ook al is er veel wat die boodschap tegenspreekt. Om die hoop vast te houden en geïnspireerd te worden om ons te blijven inzetten voor licht en vrede, daarom blijven we, in de kerk, Kerst vieren.

U bevindt zich hier: Home De Dominee Uit de Kerk op Ypenburg