Zondag Werelddiaconaat, thema: Duurzame toekomst

Lezing Oude Testament Deuteronomium 15: 1 – 11,  

 

Je kunt je bij de lezing uit Deuteronomium van vandaag afvragen: gaat dit wel over duurzaamheid?

De lezing gaat over het kwijtschelden van schulden aan de armen, elk 7e jaar.
Terwijl duurzaamheid dat gaat toch over minder energie gebruiken, minder CO2 uitstoot, recyclen, hergebruik van spullen die nog goed zijn, klimaatverandering, voldoende groen, bossen enz. 

Tegelijk weten we dat de link tussen duurzaamheid en armoede er wel degelijk is.

Juist arme, kwetsbare landen hebben door de klimaatverandering extra te maken met droogte, voedseltekorten door mislukte oogsten, veesterfte, overstromingen of bosbranden vernielen huizen en leefgebieden.

De armsten in de wereld dragen het minste bij aan de opwarming maar hebben het meeste last van de gevolgen.

Dat zal straks ook in de toelichting bij de Werelddiaconaatscollecte benoemd worden.

En dat geldt ook in ons eigen land.

Afgelopen week ging het in het nieuws over de stijging van de gasprijzen,

en weer zijn het de mensen met de kleine portemonnees en degenen die toch al in schuldenproblematiek zitten die er het meeste last van hebben, ook omdat ze vaak wonen in slecht geïsoleerde huizen.

 

Maar die link tussen duurzaamheid, in de zin van zorg voor de aarde, en armoede is er ook in Deuteronomium 15.

De kwijtschelding van de schulden aan de armen had alles te maken met het voorschrift dat in het 7e jaar het land niet bewerkt mocht worden.

Om zo de aarde, het land rust te gunnen.

Zoals de week op de zevende dag een rustdag kent, zo ook voor het land: het zevende jaar dat sabbatsjaar genoemd wordt.

Een jaar waarin het land mag rusten, waardoor de kwaliteit van de grond wat betreft voedingsstoffen e.d. weer beter wordt.

Dus de andere jaren zal het land zelfs meer vruchten geven.

Zoals het ook voor ons goed is om wekelijks een rustdag te houden, waardoor je meer energie hebt en zin in je werk en de productiviteit waarschijnlijk hetzelfde is als wanneer je een dag meer zou werken.

 

Het 7e jaar, het sabbatsjaar, was dus een jaar waarop het land mocht rusten, niet bebouwd werd.

Normaal gesproken mochten de armen graan en vruchten zoeken dat langs de kant van het veld groeide of na de oogst bleef liggen op de akker, om daarvan te leven.

Maar in het zevende sabbatsjaar, als het land braak bleef liggen, was er geen oogst, en dus ook niets dat voor de armen achterbleef om van te leven.

Omdat er voor de armen dus minder te eten was, en geen vruchten om misschien te verkopen, konden ze in dat jaar geen schulden aflossen.

En daarom moesten de schulden in het 7e jaar wordt kwijtgescholden.

 

Daar ligt ook de reden waarom van buitenlanders wél aflossing gevraagd mocht worden, ook in het zevende jaar.

Een voorschrift dat voor ons gevoel discriminerend is.

Maar voor buitenlanders gold niet het voorschrift dat ze in het zevende jaar het land niet mochten bewerken, dus zij hadden wel oogst en opbrengst, en konden dus wel hun schulden blijven aflossen.

 

De lezing uit Deuteronomium 15 gaat dus zowel over zorg voor de aarde, de natuur, als voor de armen.

En dat, mag je zeggen, is werken aan duurzame toekomst.

We hebben dit thema voor deze ZWO dienst gekozen binnen het jaarthema van de landelijke PKN: ‘Van U is de toekomst’.

Dat is een thema waar vertrouwen in klinkt:

hoe de toekomst ook zal gaan,

- en dat voelt soms best onzeker en onvoorspelbaar, -

toch, ‘kome wat komt’,

we vertrouwen erop dat de toekomst opgenomen is in Gods toekomst.

Gods toekomst die al begonnen is, zoals wij in de weg en het leven van Jezus zien, een toekomst waarnaar wij, in zijn spoor, onderweg zijn.

 

Een thema van vertrouwen dus, waar vertrouwen uit spreekt: ‘Van U is de toekomst’, maar ook een thema waar een opdracht in klinkt.

Want de toekomst is dus niet alleen ‘van’ ons, waar we mee kunnen doen wat we willen, alleen voor onszelf, alleen voor ons rijke westen.

De toekomst is van God, en daarmee voor heel de schepping, voor alle mensen, voor heel de aarde.

Daarin ligt de opdracht om zorg te dragen voor de aarde, voor de natuur,

voor mensen dichtbij en veraf,

juist voor degenen die zelf minder mogelijkheden hebben om het te redden, degenen die aan de rand van de maatschappij leven,

degenen die het hardst de klappen krijgen van crises in de economie, het klimaat of zoals het afgelopen anderhalf jaar de Coronapandemie.

 

Heel het Bijbelboek Deuteronomium getuigt ervan dat het beloofde land waar het volk Israël mag wonen,

dat dat gave van God is.

Zoals heel de schepping, heel de aarde gave, geschenk van God is.

Een geschenk, om met eerbied en respect mee om te gaan.

Onze lezing in hoofdstuk 15 spitst dat toe, heel praktisch:

De aarde en ook elkaar niet uitputten, de aarde, elkaar en ook jezelf rust gunnen.

Barmhartigheid en recht doen aan de armen.

Alleen zo zal de aarde blijvend een goede plek zijn voor mens en dier.

Alleen zo: een duurzame toekomst in a wonderfull world.

 

Volgende kerkdienst

Eerstvolgende kerkdienst is op
Zon 12 December om 10:00 uur in De Toevlucht

Informatie bij deze dienst:
derde Advent

Voorganger: ds. A. Minnema
Ouderling van dienst: Jonathan Heiner