Week 8- Uit de Kerk op Ypenburg - Kwaliteitstelevisie

Uit de Kerk op Ypenburg

Kwaliteitstelevisie

door: ds. Attie Minnema

Vorige week is de nieuwe mediawet van staatsecretaris Sander Dekker door de 1e Kamer weggestemd. Deze nieuwe mediawet hield o.a. in dat amusement geen ‘kerntaak’ meer is voor de publieke omroep.  Er was veel kritiek op deze wet en Dekker heeft z’n wetsontwerp dus nu terug moeten nemen, maar komt er na wat wijzigingen vast mee terug.

Dekker heeft inmiddels heel wat veranderingen doorgevoerd in de wereld van televisie en omroepen.

Een aantal kleine omroepen zijn verdwenen als zelfstandige omroepen, zoals de IKON, de Joodse omroep, HUMAN (humanisten) RKK (katholiek) en BOS (Boeddhistisch). Wat mij betreft een verschraling van ons omroepbestel. Maar gelukkig zijn de meesten daarvan gaan samenwerken met één van de grotere omroepen. En daarmee is een aantal mooie, godsdienstige programma’s behouden, in ieder geval voorlopig. Want op het geld dat beschikbaar is voor religieuze programma’s is en wordt flink bezuinigd.

Je hoort nogal eens de klacht dat er eigenlijk ‘niets’ te zien is op televisie. Feitelijk klopt dat niet bepaald, er komen juist steeds meer zenders en programma’s bij, maar bedoeld is dan dat er geen goede programma’s meer te zien zijn, alleen oppervlakkige, nietszeggende uitzendingen. Ook dat valt best mee, maar de goede, inhoudsvolle programma’s en documentaires worden vaak op een laat tijdstip uitgezonden. Gelukkig is er daarvoor de recorder en Uitzending Gemist.

Ook wat religieuze programma’s betreft is er nog veel moois te zien. Vooral op zondagochtend, wat dan weer een beetje vreemd is omdat het grotendeels tegelijk valt met de meeste kerkdiensten, maar ook daarvoor is de recorder en Uitzending gemist weer een goede oplossing. Voor wie niet (meer) naar de kerk kan of wil maar wel behoefte heeft aan ‘geestelijk of spiritueel voedsel’ zijn er op zondagmorgen volop mogelijkheden. Kerkdiensten en religieuze/spirituele praatprogramma’s waarin ook werkelijk de tijd wordt genomen voor een goed en uitgebreid persoonlijk gesprek. Programma’s als ‘de wandeling’, ‘de Verwondering’, ‘De Nieuwe Wereld’ zijn vaak erg de moeite van het kijken waard, en dan is er natuurlijk ook nog de wekelijkse kerkdienstuitzending.

Wat mij betreft gaat de voorkeur uit naar het bijwonen van een ‘live’ kerkdienst op zondagmorgen in de kerk, de gemeenschap van mensen om je heen om mee samen te zingen, te bidden en te luisteren is niet door het t.v. scherm te vervangen. Maar daarbij blijf je als kerkganger vooral binnen je eigen geloofskring. Juist de televisie met een zekere breedte in de religieuze programma’s kan je blik verruimen. En dat is toch wat televisie o.a. zou moeten doen.

Dus voor al die momenten gedurende de week dat er ‘niets’ te zien is op t.v. is het de moeite waard om de recorder / Uitzending gemist te benutten voor wat extra geestelijk voedsel voor de ziel.

Week 5 - Uit de Kerk op Ypenburg - Beelden in de kerk

Uit de Kerk op Ypenburg

Beelden in de kerk

door: ds. Attie Minnema

De titel van deze column zou als eerste reactie op kunnen roepen: o, dit gaat zeker over de katholieke kerk. In de meeste katholieke kerken kun je beelden tegenkomen, oude of meer modernere van Jezus, Maria, apostelen en heiligen. Maar daar gaat deze column niet over.

Onlangs bezocht ik een studiedag rond het thema: ‘De terugkeer van het beeld’. Het was een studiedag voor werkers in de protestantse kerk en bedoeld werd de terugkeer van het beeld in de kerk en de kerkdiensten. Waarbij direct werd opgemerkt dat die terugkeer al lang begonnen is.

Sinds de Beeldenstorm was er in protestantse kerken niet zoveel meer te zien, behalve soms in oudere kerken gebrandschilderde ramen en eventueel versieringen op de preekstoel en het orgel. Maar, na de kaarsen en de liturgische kleuren, is vooral de laatste jaren het beeld weer terug in de kerk. En dat kan toch eigenlijk ook niet anders als we, zoals men zegt, leven in een beeldcultuur. De hele dag door worden we geconfronteerd met allerlei schermen en beelden, de televisie, computers op het werk en privé, reclamebillboards en noem maar op.

In steeds meer kerken wordt in de zondagse viering gewerkt met een beamer en worden behalve (lied)teksten ook afbeeldingen zoals schilderijen, kunstwerken, foto’s of YouTube filmpjes getoond. Dit als illustraties bij de preek of als onderdeel van de kerkdienst. Dit tot plezier van de één die het een verrijking vindt, terwijl het voor een ander misschien niet zo hoeft. Ook daarin zij we verschillend. De één is veel meer gericht op taal en woorden, een ander is meer een beelddenker (zoals we dat dan noemen).

Dat ook woorden heel beeldend kunnen zijn laat de Bijbel al zien. Jezus doet tekenen (wonderen) en vertelt een aantal gelijkenissen. En verbeeldt daarin als het ware de boodschap van het evangelie. Wat dan voor ons weer inspiratie kan zijn om die boodschap ook in ons leven te gaan ver-beelden. Het scheppingsverhaal vertelt immers al dat wij mensen zijn geschapen als beeld en gelijkenis van God. Dat gaat niet over het uiterlijk, maar over wie en hoe God wil zijn voor mensen, en dus wie en hoe wij kunnen zijn voor elkaar: levende beelden van liefde, mededogen, barmhartigheid.

Dus heel graag: beelden terug in de kerk en in de wereld.

Week 3 - Uit de Kerk op Ypenburg - Zin in werk

Uit de Kerk op Ypenburg

Zin in werk

door: ds. Attie Minnema

Het is deze maand de ‘Maand van de spiritualiteit’. En het thema is dit jaar: ‘Werk in evenwicht’. Een belangrijk thema waar veel mensen mee te maken hebben. Ook als je geen (betaald) werk hebt. Een thema dat op vele manieren toegepast kan worden. Is het werk in onze samenleving in evenwicht? Ervaar je zelf evenwicht in je werk?

‘Werk’ is een actueel thema. We moeten steeds langer werken en tegelijk zijn er nog heel veel mensen, vooral 50+-ers en jongeren zonder werk. Daarin is geen evenwicht zou je zeggen.

Veel mensen, vooral jongeren, hebben geen vast contract maar een tijdelijke aanstelling, wat een hoop onzekerheid geeft. En dus bepaald geen ‘evenwichtig’ gevoel, je weet voor de lange termijn niet waar je aan toe bent door de onzekerheid rond je werk en inkomen.

En heel veel mensen ervaren in hun werk dat er veel te veel van ze gevraagd wordt. De druk om te presteren, om meer te doen dan eigenlijk goed mogelijk is in je werkuren is voor veel mensen groot.  Te groot, het aantal mensen, ook jonge mensen, met een burned-out is schrikbarend hoog.

En dan is ook vaak het evenwicht binnen het werk zoek. Veel mensen binnen bijvoorbeeld de (medische) zorg klagen dat ze vanwege te veel papierwerk en tijdsdruk niet toekomen aan waar ze eigenlijk voor zijn: zorg en aandacht voor mensen.

En als laatste ‘onevenwichtigheid’ wordt betaald werk vaak veel meer gewaardeerd dan het vele vrijwilligerswerk dat gedaan wordt. Daarbij mogen we ook de mantelzorgers niet vergeten, waarvan steeds meer gevraagd wordt.

Kun je, kunnen we nog ‘zin’ ervaren in ons werk en hebben we er nog zin in? Werken we om te leven of leven we om te werken? Alleen om geld te verdienen of ook om je zelf te ontwikkelen? Het is goed om de komende maand bij dergelijke vragen stil te staan. Eigenlijk zou het mooi zijn als ook in werktijd hier tijd voor uitgetrokken zou worden, om samen van gedachten te wisselen over dergelijke vragen en hoe je in het werk staat. Zodat werk, in welke vorm dan ook, in een plezierig evenwicht, een zinvol deel van je leven wordt.

Week 53 - Uit de Kerk op Ypenburg - Zachte krachten

Uit de Kerk op Ypenburg

Zachte krachten

door: ds. Attie Minnema

De afgelopen week rond Kerst kwam de volgende dichtregel in mijn gedachten: ‘De zachte krachten zullen zeker winnen’. Een dichtregel van Henriëtte Roland Holst (1869-1952).

We leven in een wereld die steeds harder en agressiever lijkt te worden: oorlogsgeweld, aanslagen die steeds dichterbij komen, protesten in ons eigen land tegen de opvang van vluchtelingen, zelfs een maaltijd of een zwemuitje wordt hen niet gegund, gemeenteraadsleden worden bedreigd. Uitingen om bezorgd en misschien zelfs wel een beetje angstig over te zijn. In die wereld hebben we Kerst gevierd. En hoe zal dat in het komende, nieuwe jaar zich verder ontwikkelen?

Maar daarin, in deze onrustige tijd, hebben toch weer heel veel mensen toch Kerst gevierd. Hebben we toch weer dat verhaal verteld van een klein kind dat geboren is, lang geleden. Dat kind dat, toen het opgegroeid was, ons liefde en mededogen heeft geleerd en voorgedaan. Een verhaal dat blijkbaar  nog steeds heel veel mensen aanspreekt en raakt. Dat verhaal van een kind dat een vluchteling werd,  dat moest vluchten voor de wrede koning Herodes en uiteindelijk door de machthebbers aan het kruis werd gehangen. Nu kun je cynisch zeggen dat toen dus de machthebbers hebben gewonnen door die mens Jezus aan het kruis te vermoorden. Maar we vertellen zijn verhaal nog steeds en vieren nog steeds zijn geboorte en, na zijn dood, zijn opstanding. Dus blijkbaar is dat verhaal van liefde en mededogen niet met hem aan het kruis geëindigd. Was het sterker dan de machten die het het zwijgen op wilden leggen.

‘De zachte krachten zullen zeker winnen’, ongeveer een eeuw geleden heeft Henriëtte Roland Holst die hoop al in een gedicht gevangen, dat ‘liefde de machten die haar omkluistren uiteindelijk zal overwinnen’. Dat is denk ik toch waardoor nog steeds zoveel mensen door het kerstverhaal wordt geraakt, omdat het die hoop levend houdt. Hoop die dan toch weer moed en vertrouwen geeft, ook om het nieuwe jaar in te gaan.

Alvast de zachte kracht van heil (heelheid), zegen en vrede toegewenst voor het nieuwe jaar !

Week 51 - Uit de Kerk op Ypenburg - Wees niet bang

Uit de Kerk op Ypenburg

Wees niet bang !

door: ds. Attie Minnema

Onderzoeken en peilingen onder de bevolking laten zien dat er op dit moment bij veel mensen angst is. Men is bang vanwege de terreuraanslagen en dreiging die steeds dichterbij lijken te komen. Bang vanwege de vele vluchtelingen die de wereld, en vooral Europa, rond zwerven op zoek naar een plek om te leven. Bang misschien ook voor de klimaatsverandering waarover net de afgelopen twee weken een grote conferentie is gehouden.

Die angst, en misschien voor nog wel meer dingen, is begrijpelijk. Wie voelt die niet soms? Er zijn zoveel grote vragen en schijnbaar onoplosbare conflicten, zoveel onrust in de wereld. Waar gaat het naar toe, met de wereld, met ons land, met ons eigen leven?

Helaas wordt die, begrijpelijke, angst soms ook nog eens extra aangewakkerd door bepaalde groepen in de samenleving en zelfs door politici. Door te spreken over een tsunami van vluchtelingen, door vluchtelingen, mannen, af te schilderen als testeronbommen. Eerlijk gezegd wordt ik meer bang van dergelijke vooroordelen en agressieve en grove protesten.

In deze weken bereiden we ons in de kerk voor op Kerst en lezen we het verhaal van een nieuwe toekomst in de geboorte van een kind. Een verhaal dat ook speelt in een onrustige, moeilijke tijd, zo’n 2000 jaar geleden. In dat verhaal verschijnt een aantal keren een engel die zegt: ‘Wees niet bang’. Het schijnt dat dit 365 keer in de Bijbel staat: voor elke dag één keer: ‘Wees niet bang’. Dit betekent niet dat je nooit bang mag zijn. Jezus zelf laat zien dat je je angst mag uiten als hij vlak voor zijn dood bidt tot God. Maar Hij heeft ook laten zien dat het antwoord op angst niet is geweld, schelden, kwaad met kwaad vergelden. ‘Wees niet bang’ is een bemoediging om vast te houden aan dat waar je in gelooft, soms in alle kwetsbaarheid en zo angst te overwinnen. Het is een woord dat vertrouwen geeft,  om op weg te gaan, om je leven te leven. Niet alleen omdat angst een slechte raadgever is, maar omdat, als je met die woorden op weg gaat, er vertrouwen kan groeien, in jezelf, in ontmoetingen met mensen. In ontmoetingen leer je de ander kennen, die vaak een mens is net als jij met verlangen naar liefde en vrede. Daarom: Wees niet bang!

Week 50 - Uit de Kerk op Ypenburg - Prettige …… dagen !

Uit de Kerk op Ypenburg

Prettige …… dagen !

door: ds. Attie Minnema

De maand December komt weer snel dichterbij, Sinterklaas en Kerst krijgen weer volop aandacht in de winkels. Feesten met een van oorsprong christelijke herkomst, al zullen misschien vooral wat betreft Sinterklaas weinig mensen dat beseffen.

Sint Nicolaas was een bisschop uit Myra, in Spanje, in de 4e eeuw en beschermheilige van onder andere zeelieden, handelaars, gevangenen, prostituees, ongehuwde vrouwen, geliefden, en: kinderen. Dat het Kerstfeest een christelijke achtergrond heeft, de geboorte van Jezus Christus, zal toch waarschijnlijk bij de meeste mensen nog wel bekend zijn?

Dus, hoe graag sommige dat ook willen ontkennen, religie speelt nog steeds een rol in onze samenleving. Al raakt de christelijke betekenis van de genoemde feesten wel meer naar de achtergrond en wordt zowel Sinterklaas als Kerst steeds meer vooral een familiefeest van gezelligheid en cadeautjes. Winkels halen in de Decembermaand een groot deel van hun jaarlijkse omzet binnen. Maar zelfs daarin, in de reclamecampagnes met het oog op de Decembermaand, ontbreekt niet de religieuze gedachte.

Eén van de grote warenhuizen heeft dit jaar als slogan voor de maand December : ‘Prettige Geefdagen’. Mijn eerste reactie was er één van ergernis: ‘draait het dan echt alleen nog maar om cadeaus?’, maar dan onderschatten we de winkelbranche want : ‘Geven is namelijk veeeeel leuker dan krijgen’, licht het warenhuis toe. En dat herinnert aan de christelijke gedachte die volgens de apostel Paulus al door Jezus is genoemd: ‘Het is zaliger te geven dan te ontvangen’.

Dus als kerk en als gelovigen moeten we dan misschien maar blij zijn met de leus van deze winkelketen voor de Decembermaand.

Toch is er nog wel iets meer over te zeggen. Want de basis van het ‘geven dat zaliger is’, ligt in het christelijk geloof toch weer in het ontvangen. Het ontvangen van de komst van Gods Licht, van het kind Jezus, in de wereld. En de openheid daarvoor leert ons ook openheid voor elkaar, om de ander te ontvangen in ons leven. We leven, zegt men, in een individualistische maatschappij, ik-gericht en ‘ik redt mij zelf wel’. Maar ‘geen mens is een eiland’ zingt een wat ouder liedje al, we kunnen niet zonder de ander en wie jij bent en kunt zijn word je door te leren van en te groeien aan elkaar.

En ook als we kijken naar de grote wereldproblemen van dit moment, de vluchtelingen, de religieus gefundeerde aanslagen zoals in Parijs, dan wordt deze wereld en samenleving een koude, angstige en eenzame wereld als we ons (blijven) afsluiten voor mensen die anders zijn, denken of geloven dan wij, of mensen die onze hulp nodig hebben. De belangrijkste basis voor een goede samenleving is toch nog altijd het geven en ontvangen van meeleven en mededogen, over en weer.

U bevindt zich hier: Home De Dominee Uit de Kerk op Ypenburg