Uit de Kerk op Ypenburg

Kiezen voor vrede

door: ds. Attie Minnema

Vredesweek
Ieder jaar organiseren de landelijke kerken, katholiek en protestant samen, met de vredesorganisatie  IKV Pax Christi een Vredesweek, in de 3e week van september. Natuurlijk vraagt de zaak van vrede en oorlog iedere dag en iedere zondagse viering aandacht. Aandacht die ook vaak verwoord zal worden in allerlei vieringen, in ieder geval in de gebeden: of God zijn Geest van vrede wil laten gaan door deze wereld en of wij, daardoor aangevuurd, zullen werken aan vrede waar we dat kunnen, dichtbij of veraf.
Dit jaar is de vredesweek van 20 – 28 september en heeft als thema: ‘Kiezen voor vrede’.

Activiteiten
In deze vredesweek worden er landelijk allerlei activiteiten georganiseerd door IKV Pax Christi. Bijv. een gedichtenwedstrijd, een Nacht van de Vrede (20 sept.) samen met omroep Llink, zondag 21 sept. is de internationale dag van de Vrede en zelfs worden amateur en eredivisievoetbalclubs  gevraagd om voor hun wedstrijd  op 21 sept. als spelers het V – vredesteken te vormen op het veld. Benieuwd of dat ook daadwerkelijk gaat gebeuren.

Tegengeluid
Uit deze kleine opsomming blijkt wel dat je niet te snel moet zeggen dat wij persoonlijk weinig kunnen doen aan de problematiek van oorlog en vrede in de wereld.
Op allerlei manieren kunnen we een tegengeluid laten horen, tegen oorlog en geweld, tegen discriminatie en scheve verhoudingen van rijk en arm in de wereld.
Vrede is meer dan afwezigheid van oorlog en geweld. Vrede is ook hoe mensen met elkaar samenleven en omgaan en die vrede begint in het klein, in onze eigen straat en wijk, op school, op je werk of bij je hobby- of sportvereniging.

Plaatselijk
Ook in Nootdorp-Ypenburg besteden we aandacht aan de vredesweek. Ieder jaar is er op de laatste zondag van september een vesper (avondgebed), georganiseerd door de Raad van Kerken in het kader van de vredesweek. Dit jaar zal dat zijn op zondag 28 sept. om 19.00 uur in de r.k. Bartholomeuskerk.
Juist omdat vrede in het klein begint en om te beseffen dat ook de vrede waarin wij mogen leven niet vanzelfsprekend is, daarom is het goed om één per jaar daar extra bij stil te staan.
We doen dat in oecumenisch, interkerkelijk, verband, dat laat zien dat we ook in de kerk over de grenzen van eigen gelijk, traditie en cultuur heen kunnen en willen kijken.

Uit de Kerk op Ypenburg

Winnen of verliezen

door: ds. Attie Minnema

Gaan voor goud
“We gaan voor goud”, dat hebben heel wat Olympische sporters uitgesproken, en natuurlijk niet alleen Nederlandse sporters. Voor veel sporters in Peking gold de ‘echte’ Olympische gedachte dat meedoen belangrijker is dan winnen, omdat ze van zichzelf wisten niet echt kanshebbers te zijn. Maar een kleine groep, die in hun sport hoort tot de wereldtop, ging voor goud. En dat moet ook wel, is meestal de toelichting op die uitspraak, als je niet gaat voor goud, niet in jezelf gelooft, kun je net zo goed niet gaan.

Geloof in jezelf of elkaar
Geloof in jezelf, of als team moet je geloven in elkaar, dat is wat de waterpolocoach zijn damesteam heeft voorgehouden voor de finalewedstrijd naar aanleiding van een preek die hij hoorde vlak voor vertrek naar Peking. En natuurlijk, als je geen vertrouwen in jezelf hebt, of als je geen vertrouwen in je teamgenoten hebt, dan wordt het niks. Dan durf je zelf niet op goal te schieten en wil je de bal eigenlijk ook niet overspelen naar je teamgenoten want dat zal dan ook wel niks worden. Kijk maar naar de, volgens de ‘deskundigen’ aan zichzelf twijfelende wielrennerTheo Bos, hij gaat met lege handen naar huis.

Verliezen
Alle aandacht lijkt, ook bij de Olympische Spelen gericht op de winnaars, het streven is om als land zo hoog mogelijk in het medailleklassement te eindigen. Voor de verliezers is de aandacht gauw verdwenen. We, de sportjournalisten, spreken trouwens niet meer over verliezen, maar over ‘falen’. En daar klinkt het element van eigen verantwoordelijkheid en dus eigen schuld in door. Blijkbaar heb je je niet genoeg ingezet, niet genoeg getraind en je best gedaan.

Overwinnen
Is met geloof in jezelf alles te winnen of te overwinnen?
“Jij hebt je ziekte (leukemie) overwonnen”, zei Mart Smeets tegen Maarten van der Weijden de winnaar van de 10 km. zwemmen.
“Ik heb niets gedaan, ik heb het over me laten komen, me overgegeven aan de artsen en ik heb geluk gehad”, antwoordde van der Weijden heel eerlijk en nuchter.

Maakbaarheid van het leven
Er is een vreemde tendens merkbaar in het spreken over al dit soort zaken. Aan de ene kant denken wij moderne mensen dat we het leven zelf in de hand hebben, dat alles regelbaar en maakbaar is. Tegelijk wordt vaak verwezen naar een hogere macht: naar God van wie genezing wordt verwacht, of, ook door sporters’: “het heeft niet zo mogen zijn”. Wat en van Wie ze daar dan mee bedoelen blijft de vraag.
“Soms zit het mee en soms zit het tegen”, zit die reclameslogan eigenlijk niet dichter bij de waarheid. Soms treft de één geluk of pech, en soms de ander. Dat geldt zowel voor het leven als voor sport.
Natuurlijk moet je zelf je best doen en proberen er het beste van te maken, proberen positief in het leven te staan. Maar we hebben niet alles in de hand en de kunst, levenskunst, is misschien wel om dáarmee te leren omgaan.

Spelen
Het christelijk geloof vertelt van liefde juist ook voor de minder succesvollen in het leven, vertelt van goddelijke nabijheid ook in tegenslag en lijden. In gelovig perspectief zijn er geen winnaars en verliezers in het leven. En mag iedereen meespelen.

 

Uit de Kerk op Ypenburg

Godenspelen

door: ds. Attie Minnema

Olympische spelen
Het zoveelste sportevenement deze zomer is begonnen, de Olympische Spelen. Ik kan me voorstellen dat niet-sportliefhebbers het zo langzamerhand wel genoeg vinden, maar u zult mij niet horen klagen. Twee weken spanning, emotie, enthousiasme en hopelijk dopingvrije sportieve rivaliteit en topprestaties. Waar ook nog een religieus tintje aan zit.
De Olympische spelen zijn immers van oorsprong sportwedstrijden die verbonden waren met de Griekse goden uit de oudheid. Er bestaan verschillende mythen over het ontstaan van de Olympische Spelen, die o.a. vertellen dat ze door de oppergod Zeus zelf zijn ingevoerd of dat ze gehouden werden als verering van de goden. Al in de 8ste eeuw voor Christus wordt geschreven over de Olympische Spelen.

Vuur en vrede
Het Olympisch vuur dat wij nu kennen als symbool bij de Spelen stamt ook al uit die tijd. Aan het begin van de Spelen werden voor de tempel van Zeus 100 ossen verbrand. Dit vuur werd aangestoken met het heilige vuur van een godin en tijdens de dagen van de spelen brandend gehouden. De ossen werden na de spelen door de deelnemers en het publiek opgegeten.
Ook de gedachten van vrede en vriendschap die verbonden zijn met de Olympische Spelen stammen uit de oudheid. Voor het begin van de spelen werd een wapenstilstand aangekondigd. Deelnemende staten mochten geen gewapend conflict beginnen en geen executies uitvoeren.
Ook toen al hielden ze zich daar overigens niet aan. Zelfs in de tempels werd soms gevochten en vijandige staten werden van de Spelen geweerd. En in toespraken veegde de ene heerser de vloer aan met de andere.

Politiek
Dus ook toen al speelde politiek een rol tijdens de Olympische Spelen. Zoals wij ook de afgelopen edities hebben kunnen zien, denk aan Berlijn, München, Moskou en nu in China.
Naar mijn gedachten en gevoel kun je van sporters niet vragen om weg te blijven van de Spelen, één van de belangrijkste sportevenementen in je carrière waarvan je maar moet afwachten of je over 4 jaar weer fit en goed genoeg bent om mee te mogen doen.
Maar het is wat mij betreft wel de vraag of ze in China gehouden hadden moeten worden. Gezien de politieke situatie en problemen in China en Tibet die verzwegen moeten worden tijdens de Spelen en ook gezien de (politieke) gevolgen die de Spelen hebben voor de Chinese bevolking.

Olympisch idealen
Misschien is het een goede gedachte om de Olympische Spelen voortaan maar altijd in Griekenland te  houden, op ‘neutraal’ terrein. Niet om weer de verbinding te leggen met de Griekse goden uit de oudheid. Maar, al zal politiek en sport nooit helemaal los van elkaar staan, het is misschien de beste mogelijkheid om toch de ‘goddelijke’ – en dat is als het goed is hetzelfde als menselijke – idealen als vrede, vriendschap, verbroeder –(zuster)ing, eenheid en sportiviteit gestalte te geven.
En dan kijk ik in ieder geval met nog meer plezier.

Uit de Kerk op Ypenburg

Vrijwilligerswerk

door: ds. Attie Minnema

Vakantietijd
Op dit moment is het volop vakantie en dat is ook in de kerk te merken. In de zondagse diensten is het een stuk rustiger en ook de doordeweekse activiteiten liggen voor een groot deel stil. Even geen vergaderingen, gespreksgroepen en dergelijke. Met hoeveel plezier iedereen zich ook inzet voor het kerkenwerk, het is goed om af en toe even rust en afstand te nemen. Hoewel we geloven dat we mogen leven op de adem van God is het ook goed om af en toe even in vakantiesfeer op adem te komen.

Kerkenwerk: vrijwilligerswerk

Het meeste werk dat binnen de kerkelijke gemeente gebeurt is vrijwilligerswerk. Meestal is de predikant de enige die daarbinnen een betaalde baan heeft, daarnaast ontvangen de organisten een kleine vergoeding en heel soms (in draagkrachtige gemeenten) ook kosters/beheerders.
Op allerlei manieren zijn gemeenteleden vrijwillig actief, in de eigen gemeente, voor de eigen organisatie en ook naar buiten toe, voor de omgeving waarin men kerk is. De manier waarop is daarbij uiteraard afhankelijk van de sociale omgeving waarin de kerk staat en de gemeente leeft.
Deze inzet voor de samenleving is als opdracht onlosmakelijke verbonden met kerk-zijn, de kerk is er niet in de eerste plaats voor zichzelf en de eigen leden maar voor de wereld en de samenleving waarin zij bestaat.

Maatschappelijke betekenis
Enkele dagen geleden verscheen van een onderzoekbureau het rapport, ‘Tel uw zegeningen’, waaruit blijkt dat de kerken allerlei activiteiten ontplooien die omgerekend jaarlijks miljoenen euro’s waard zouden zijn. (voor de stad Rotterdam alleen al 120 miljoen euro.) Dan gaat het over activiteiten als ziekenbezoek, hulp bij rouwverwerking, kleding inzamelen en verdelen, noodhulpverlening, hulp aan dak-en thuislozen, immigranten en vluchtelingen en zelfs huiswerkbegeleiding.
In de jaren 60 heeft de staat, met de Algemene Bijstandswet, de armenzorg van de kerk overgenomen. Dat was een goede zaak, voortaan kon, wie dat nodig had, met recht aanspraak maken op bijstand, i.p.v. een gunst van de kerk of een andere vrijwilligersorganisatie te moeten ontvangen.
Toch is er nog genoeg te doen overgebleven voor de kerk, ja zelfs constateren de kerken een toenemende vraag naar (materiële) hulp. De kerken hebben dus, ook vandaag de dag nog, een belangrijke maatschappelijke betekenis.

Breder

Natuurlijk (en gelukkig) is het vrijwilligerswerk in ons land niet beperkt tot kerkleden. Ook buiten de kerk gebeurt op allerlei manieren veel goed vrijwilligerswerk. Denk aan de vele verenigingen waar volwassenen, jongeren en kinderen veel plezier beleven, de sportclubs, aan de mantelzorg. In totaal 44 % van alle volwassenen doen op één of andere manier aan vrijwilligerswerk. En de cijfers laten zien dat ook steeds meer allochtonen daarin mee werken.

Hoopvol
Soms kun je weleens wat somber zijn over het groeiend individualisme in onze samenleving, maar bovenstaande feiten en cijfers geven daaraan tegenwicht en een meer hoopvol gevoel. Blijkbaar zijn er nog heel wat mensen, in en buiten de kerk, die het begrip naastenliefde en medemenselijkheid invulling willen geven. Gelukkig maar, want zonder al die vrijwilligers kunnen we de kerk en ook de samenleving niet op een goede manier gaande houden.

Uit de Kerk op Ypenburg

Gelovig sportief?

door: ds. Attie Minnema

EK Voetbal
Het EK voetbal is in volle gang, het Nederlands elftal is veelbelovend begonnen met een overwinning op Italië en Frankrijk. En we hopen uiteraard de finale te halen.
Goede techniek, inzet, teamgeest en natuurlijk een goede tactiek van de bondscoach zijn de basis voor het succes van Oranje. Plus natuurlijk niet te vergeten : de steun van het Oranjelegioen als twaalfde man.
Religie in de sport
Steeds meer zie je in en rond  de wedstrijden spelers die op één of andere manier blijk geven van hun geloof. Spelers slaan een kruisje bij het betreden van het voetbalveld, na een goal en zelfs na een gemiste kans. Andere spelers gaan voor de wedstrijd zichtbaar in gebed (de Brazilianen doen het zelfs met het hele team) of zenden na een gescoorde goal een blik en / of een gebed naar boven.
Modegril?
Religie op het voetbalveld werd zelfs besproken in het programma Sportzomer waar Andries Knevel te gast was. Knevel vond het wel mooi, steeds meer spelers die uitkomen voor hun geloof. Voormalig doelman Waterreus vond het meer een modegril, als er één mee begint volgen er steeds meer.
Nu zal het wel iets meer zijn dan een modegril, de spelers die op een dergelijke manier hun geloof uiten zullen dat echt wel menen in die zin dat ze daadwerkelijk gelovig zijn. Tegelijk is de mens een wezen dat graag imiteert en als we de één iets zien doen hebben we al gauw de neiging dat na te doen als het aansluit bij onze gedachten en ideeën. Met onze drang tot uniek zijn sluiten we ons al gauw bij een groep die op dezelfde manier als wij uniek willen zijn.
Youp van’t Hek, ook aanwezig in het programma was eigenlijk de enige die een inhoudelijke opmerking maakte bij het onderwerp: ‘God zal toch niet iets met die goal te maken hebben?’
Want ook al zijn deze geloofsuitingen geen modegril, de vraag of het ‘mooi’ is zoals Knevel vond hangt natuurlijk wel af van wat deze spelers er mee uit willen drukken.
(Bij)geloof?
God als 13e speler? Die je mag vragen, dan wel moet danken voor de overwinning? Ik denk niet dat je daarmee uitkomt. Een Poolse bisschop heeft geweigerd te bidden voor een goed toernooi voor het Poolse elftal. “Als we dat gaan doen en iedereen doet dat, dan wordt het een saai toernooi want God zou steeds een gelijk spel moeten geven. En dat willen we natuurlijk ook niet”.
De gebroeders van der Kerkhof aten altijd een boterham met pindakaas voor de wedstrijd. Spelers hebben een bepaalde volgorde in het aantrekken van het voetbaltenue, willen altijd als eerste of juist als laatste het veld opgaan, de bal of de doelpalen kussen. Net als bij een kruisje slaan of een gebed voor de wedstrijd is er natuurlijk niets mis met dergelijks rituelen. Ze kunnen een speler wel zelfvertrouwen geven en als je gelooft door een bepaalde handeling beter te spelen, gebeurt dat vaak ook.
Met dat geloof in zichzelf als team zou het Nederlands Elftal best wel eens europees kampioen kunnen worden.

 

Uit de Kerk op Ypenburg

Sportief (en) gelovig.

door: ds. Attie Minnema

EK voetbal

Het is bijna zover: het Europees Kampioenschap voetbal begint. Als voetballiefhebber (en ervaringsdeskundige) kijk ik er naar uit. En zoals zoveel ‘deskundigen’ doe ik natuurlijk mee in de voorbeschouwingen: “Zware poule, ’t zal moeilijk worden, maar als we daar doorheen komen, is alles mogelijk.  Maar ja, de defensie, zwakke plek. Als ze maar niet onnodig punten verspelen”.

Kirche ‘08

Net als 2 jaar geleden met de wereldkampioenschappen in Duitsland spelen ook nu de kerken in Zwitserland en Oostenrijk in op het voetbalgebeuren in hun landen. Het motto daarbij is: Kerk 08 – aan de bal sinds 2008 jaar.
Rond de openingswedstrijd en de finale wordt een oecumenische kerkdienst gehouden,  duizenden vrijwilligers gaan met folders de straat op, bieden gesprekken aan en eventueel (praktische) hulp, aan de vele supporters die de steden zullen bevolken.
Politie en andere hulpverleners hebben in een mis de zegen ontvangen voor hun werk tijdens het voetbaltoernooi. En ook de Paus heeft zijn zegen gegeven over het voetbalgebeuren en daarbij de wens uitgesproken dat het voetbaltoernooi een vredige strijd zal zijn en in het teken zal staan van fairness en toenadering tussen de volken.

Verzoening

Hoewel we helaas moeten toegeven dat er ook veel negatieve kanten aan het voetbal kleven, mag je  zeggen dat voetbal, en sport in het algemeen, verbroedert (en verzustert). Sport brengt mensen samen uit allerlei verschillende bevolkingsgroepen en (bij internationale evenementen) uit verschillende landen. Bij sport ontmoeten allerlei mensen elkaar en dit kan het begrip voor elkaar doen groeien.
Je zou kunnen zeggen dat geloof en sport (deels) hetzelfde doel nastreven: leren om sportief en volgens de regels met elkaar te leven/spelen zo dat iedereen mee kan doen en van het leven/spel kan genieten. Verschillen vallen weg, behalve uiteraard de kleuren van je team maar in sporttenue is iedereen gelijk.

Paulus

Ook Paulus schrijft al over sport. “Oefening van het lichaam heeft wel enig nut”, schrijft hij in 1 Timotheüs 4: 8, maar daarbij is het nut van een vroom leven grenzeloos. Paulus is dus niet tegen sport, hij geeft er geen waardeoordeel aan en gebruikt zelfs beelden uit de sport om zijn geestelijke lessen te illustreren. Bijvoorbeeld het beeld van de hardloper die op weg is naar de finish. Een christen loopt een geestelijke marathon, niet voor de erekrans maar voor het onvergankelijke.

Ook op zondag?

Verschillende wedstrijden van de EK worden op zondag gespeeld, o.a. de finale die we natuurlijk wel hopen te halen als Nederland.
Sommigen van ons zijn opgevoed met de regel dat je op zondag niet mag sporten. Niet voetballen, niet naar het zwembad (als het al open was in het dorp) enz. Daarin is veel veranderd. Iedereen mag daarin nu een eigen keuze maken zonder dat je erop aangekeken wordt.
Met plezier denk ik aan de ouderling uit mijn eerste gemeente waar ik predikant was. Hij zat trouw iedere zondagochtend in de kerk zal en zong dan uit volle borst, maar ging dan ook ’s middags wel naar ‘zijn’ Feyenoord. Hij o.a. gaf mij daarmee de ruimte om op zondagmiddag (met de organist) een partijtje te tennissen op de tennisbaan in het dorp.

 

 

Volgende kerkdienst

Eerstvolgende kerkdienst is op
Zon 23 December om 10:00 uur in De Toevlucht

Informatie bij deze dienst:
Lezingen: Micha 5: 1-4a (6) en Lucas 1: 39-45.
Thema: Ontmoeting.

Voorganger: Mw. Ellen Verheul
Ouderling van dienst: Carla Izeren